ประวัติจวนเจ้าเมืองเพ็ชรบูรณ์

ประวัติจวนเจ้าเมืองเพ็ชรบูรณ์

ตามประเพณีแต่ก่อนมา  เมื่อผู้ใดได้รับตำแหน่งเป็นเจ้าเมือง  นอกจากจะหารายได้ด้วยตัวเองในทางที่ชอบแล้วยังต้องมีที่ดิน  และปลูกสร้างบ้านเรือนอยู่เอาเอง  บ้านของเจ้าเมืองไม่เรียกว่า  บ้าน  แต่เรียกว่า  จวน  และเป็นทรัพย์สินส่วนตัว  จะไม่มีที่ตั้งประจำ  ขึ้นอยู่กั้บหลักแหล่งของเจ้าเมือง  ว่าตั้งบ้านเมืองอยู่ส่วนไหน  แม้ว่าทางราชการจะจัดหาที่อยู่ให้เจ้าเมือง  หรือผู้ว่าราชการจังหวัดก็ยังนิยมเรียกบ้านพักนั้นว่า  "  จวน  "  เช่นเดิม  จวนของเจ้าเมืองสมัยก่อน  เป็นที่อยู่อาศัย  และใช้เป็นที่ทำงานไปในตัว  และจะปลูกสร้างศาลาโถง  ไว้ข้างนอกรั้วด้านหลังหนึ่งเรียกว่า  ศาลากลาง  ใช้เป็นที่สำหรับประชุมการเมือง  หรือใช้ในการชำระความ  จึงเป็นสิ่งปลูกสร้างคู่กันมาเมื่อจวนตั้งอยู่ที่ไหนศาลากลางก็อยู่ที่นั้น  ผิดกับปัจจุบันที่แยกกันอยู่ต่างหากโดยเด็ดขาด

ต่อมาเมื่อมีการปรับปรุงการบริหารราชการมณฑลขึ้น  ทางราชการจึงได้จัดสร้างศาลากลาง  และจวนที่พักประจำให้เจ้าเมือง  ดังนั้นจวนหลังแรก  จักสร้างขึ้นในสมัยรัชกาลที่  ๕  เมื่อราว  พ.ศ.๒๔๔๔  เป็นเรือนไม้ทรงปั้นหยา  เป็นที่พักของข้าหลวงเทศาภิบาลมณฑลเพ็ชรบูรณ์  (  สมัยรัชกาลที่  ๖  เรียกว่า  สมุหเทศาภิบาล  )  จนถึงสมัยของผู้ว่าราชการเมืองข้าหลวงประจำจังหวัด  และผู้ว่าราชการจังหวัด สืบต่อเนื่องกันมา  มีการรื้อรอบปรับปรุง  และทำการต่อเติมกันเรื่อยมา  เมื่อครั้ง  นายดิเรก  ถึงฝั่ง  ดำรงตำแหน่งผู้ว่าราชการจังหวัด  ทางราชการจัดสรรงบประมาณให้จัดสร้างศาลากลาง  และจวนหลังใหม่ขึ้นนอกเมือง  จึงได้มอบจวนหลังเก่าให้กับเทศบาลเมืองเพชรบูรณ์

ในสมัย  ดร.วิศัลย์  โฆษิตานนท์ เป็นนายกเทศมนตรีเมืองเพชรบูรณ์  ได้จัดสร้างเป็น  " หอประวัติศาสตร์  "  และ  สวนสาธารณะ  โดยได้กระทำพิธีมอบอย่างเป็นทางการเมื่อวันที่  ๒๙  ธันว่าคม  พ.ศ.๒๕๔๘

แก้ไขล่าสุด ( วันพุธที่ ๐๓ มิถุนายน ๒๕๕๒ เวลา ๐๖:๓๐ น. )